Bir zamanlar Snake veya Tetris gibi oyunlar sadece birkaç kilobayt yer kaplarken, bugün popüler bir mobil aksiyon veya rol yapma oyununun 20-30 GB seviyelerine ulaştığını görüyoruz.
Akıllı telefonlarımızın kapasiteleri artsa da, oyunların bu kapasiteyi doldurma hızı çok daha yüksek görünüyor. Peki, teknolojinin bu kadar geliştiği bir dönemde oyunlar neden küçülmek yerine devasa boyutlara ulaştı? İşte bu dijital obezitenin temel nedenleri.Yüksek Çözünürlüklü Grafikler ve Devasa Kaplamalar
Oyun boyutlarının büyümesindeki en büyük pay şüphesiz grafiklere ait. Eskiden düşük çözünürlüklü ve birkaç pikselden oluşan karakterler görüyorduk. Bugünün mobil oyunları ise artık 4K çözünürlük desteği sunan, her detayı ince ince işlenmiş dünyalara sahip. Bir karakterin üzerindeki kıyafetin dokusu, yüzündeki gözenekler veya etraftaki ağaçların yaprakları için kullanılan "kaplamalar" (textures) inanılmaz derecede yer kaplıyor. Gözümüze hitap eden o netlik, aslında cihazımızda depolanan binlerce yüksek çözünürlüklü resim dosyasından kaynaklanıyor.
Ses Kalitesi ve Seslendirme Sanatı
Eski oyunlarda müzikler genellikle basit notalardan oluşan MIDI dosyalarıydı ve bir dosya sadece birkaç bayt tutardı. Modern mobil oyunlarda ise durum çok farklı. Artık oyunlar orkestral müzikler, yüksek kaliteli ses efektleri ve her karakterin her satırını konuştuğu devasa seslendirme dosyalarıyla geliyor. Özellikle hikaye tabanlı oyunlarda binlerce satır ses kaydı bulunması, oyun dosyasının boyutunu katlayarak artırıyor. Sıkıştırma teknolojileri gelişse de, oyuncuların talep ettiği o "stüdyo kalitesindeki ses" deneyimi hafızada büyük yer tutmaya devam ediyor.
Oyun Motorları ve Hazır Kütüphanelerin Maliyeti
Eski oyunlar genellikle o konsola veya cihaza özel olarak en alt seviye kodlarla yazılırdı. Mühendislere her bir baytın hesabını yapmak düşerdi. Günümüzde ise mobil oyunlar Unity veya Unreal Engine gibi "hazır" oyun motorlarıyla geliştiriliyor. Bu motorlar, oyunun farklı cihazlarda sorunsuz çalışmasını sağlayan devasa kütüphanelerle birlikte geliyor. Geliştirici sadece küçük bir özellik kullansa bile, oyun motorunun temel dosyaları oyun paketine dahil edildiği için temel boyutlar daha baştan yüksek bir seviyeden başlıyor.
Dev İçerikli Dünyalar ve Canlı Hizmet Modeli
Eski oyunların bir başı ve sonu vardı; kutudan ne çıkarsa onu oynardınız. Günümüzün mobil oyunları ise genellikle "canlı hizmet" (live service) modelini benimsiyor. Bu, oyunun her ay yeni güncellemeler, yeni kostümler, yeni haritalar ve yeni etkinliklerle büyümesi demek. Siz ana oyunu bitirseniz bile arkadan gelen sürekli içerik akışı, oyunun telefonunuzdaki kapladığı alanın her geçen gün biraz daha şişmesine neden oluyor. Açık dünya oyunlarındaki keşfedilebilir alanların büyüklüğü de bu durumu doğrudan etkiliyor.
Optimizasyon Önceliklerinin Değişmesi
İşlemciler ve depolama birimleri artık eskisine göre çok daha hızlı ve ucuz. Bu durum, geliştiricilerin önceliklerini değiştirdi. Geçmişte bir oyunu sıkıştırmak için haftalarca uğraşan mühendisler, artık oyunun hafızada az yer kaplamasından ziyade "hızlı yüklenmesine" odaklanıyor. Dosyaları çok fazla sıkıştırmak, işlemcinin bu dosyaları açarken zorlanmasına ve oyunun yavaşlamasına neden olur. Bu yüzden birçok geliştirici, daha iyi performans almak adına dosyaları daha az sıkıştırmayı ve daha "ham" halde tutmayı tercih ediyor. Bu da performans artışı sağlarken depolama alanından ödün verilmesi anlamına geliyor.
Sonuç: Kalite ve Kapasite Arasındaki Terazi
Oyun dünyasındaki bu "dijital obezite", aslında bir takasın sonucudur. Daha az yer kaplayan bir oyun, daha düşük grafik kalitesi, daha az seslendirme ve daha dar bir dünya demektir. Geliştiriciler, günümüz kullanıcısının beklentisi olan "gerçekçilik" ve "akıcılık" kriterlerini karşılamak adına depolama alanından ödün vermeyi tercih etmektedirler.